Book an Appointment

സബ്‍ഡ്യൂറൽ ഹെമറാജ്: തലച്ചോറിലെ രക്തസ്രാവം, ലക്ഷണങ്ങളും ചികിത്സയും

3 August 2026
സബ്‍ഡ്യൂറൽ ഹെമറാജ്: തലച്ചോറിലെ രക്തസ്രാവം, ലക്ഷണങ്ങളും ചികിത്സയും
3 August 2026

തലയോട്ടിക്കും തലച്ചോറിനും ഇടയിലുള്ള സ്ഥലത്തേക്ക് രക്തക്കുഴലുകൾ പൊട്ടി രക്തം കെട്ടിനിൽക്കുന്ന അവസ്ഥയാണ് സബ്‍ഡ്യൂറൽ ഹെമറാജ് (SDH). തലയ്ക്കേൽക്കുന്ന ക്ഷതങ്ങളാണ് പ്രധാന കാരണം. ഇത് തലച്ചോറിനുള്ളിലെ സമ്മർദ്ദം കൂട്ടി അപസ്മാരം, തളർച്ച, അബോധാവസ്ഥ വരെ ഉണ്ടാക്കാവുന്ന അടിയന്തര ചികിത്സ വേണ്ട അവസ്ഥയാണ്. തലയ്ക്കു ക്ഷതമേറ്റ ശേഷം കടുത്ത തലവേദന, ഛർദ്ദി, സംസാരത്തിലെ കുഴച്ചിൽ, ബോധക്ഷയം എന്നിവ വന്നാൽ ഉടൻ സിടി സ്കാൻ എടുത്ത് വിദഗ്ധ ചികിത്സ തേടണം.

ഉള്ളടക്കം

എന്താണ് സബ്‍ഡ്യൂറൽ ഹെമറാജ്

തലയോട്ടിക്കും തലച്ചോറിനും ഇടയിലുള്ള സ്ഥലത്തേക്ക് രക്തക്കുഴലുകൾ പൊട്ടി രക്തസ്രാവം ഉണ്ടാകുന്ന അവസ്ഥയാണ് സബ്‍ഡ്യൂറൽ ഹെമറാജ്. തലച്ചോറിനെ പൊതിഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന ഡ്യൂറ എന്ന പാടയ്ക്കു താഴെയായാണ് ഈ രക്തം കെട്ടിനിൽക്കുന്നത്. അതായത് രക്തസ്രാവം കാണുന്നത് തലച്ചോറിന്റെ പുറംഭാഗത്താണ്, തലച്ചോറിന്റെ കോശങ്ങൾക്കുള്ളിലല്ല. തലയ്ക്കേൽക്കുന്ന ക്ഷതങ്ങളിൽ പാലം പോലെ കിടക്കുന്ന ചെറിയ സിരകൾ (ബ്രിജിംഗ് വെയിനുകൾ) കീറുന്നതാണ് സാധാരണ കാരണം.

ഇത് എത്ര ഗുരുതരമാണ്

തലയ്ക്കുണ്ടാകുന്ന അപകടങ്ങളിൽ കാൽഭാഗത്തോളം ആളുകൾക്ക് ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള സബ്‍ഡ്യൂറൽ രക്തസ്രാവം കാണാം. ഇത് വളരെ ഗുരുതരമാകാവുന്ന അവസ്ഥയാണ്. കെട്ടിനിൽക്കുന്ന രക്തം തലച്ചോറിനുള്ളിലെ സമ്മർദ്ദം കൂട്ടുന്നു. ഇത് ശ്വാസംമുട്ടൽ, അപസ്മാരം, കൈകാലുകൾക്കു തളർച്ച, അബോധാവസ്ഥ, ചിലപ്പോൾ മരണം വരെ ഉണ്ടാക്കാം. അതുകൊണ്ടാണ് നേരത്തേ കണ്ടെത്തി അടിയന്തരമായി ചികിത്സിക്കേണ്ടത് പ്രധാനമാകുന്നത്.

രക്തസ്രാവത്തിന്റെ തരങ്ങൾ

രക്തസ്രാവം എത്ര വേഗത്തിൽ പ്രകടമാകുന്നു എന്നതനുസരിച്ച് സബ്‍ഡ്യൂറൽ ഹെമറാജ് പ്രധാനമായും രണ്ടു തരത്തിലുണ്ട്.

അക്യൂട്ട് എസ്ഡിഎച്ച് (പെട്ടെന്നുണ്ടാകുന്നത്) ഇതാണ് ഏറ്റവും ഗുരുതരം. ലക്ഷണങ്ങൾ ശക്തമായിരിക്കും. തലവേദന, അപസ്മാരം, കൈകാലുകൾക്കു തളർച്ച, അബോധാവസ്ഥ എന്നിവ ഉണ്ടാകാം. അപകടം നടന്ന് മണിക്കൂറുകൾക്കകം അവസ്ഥ ഗുരുതരമാകാം.
ക്രോണിക് എസ്ഡിഎച്ച് (പതുക്കെ ഉണ്ടാകുന്നത്) രക്തസ്രാവം അപകടത്തിനു ആഴ്ചകളോ മാസങ്ങളോ കഴിഞ്ഞ് പതുക്കെ പ്രകടമാകാം. ആദ്യ സ്കാനുകളിൽ പ്രത്യേകിച്ച് ഒന്നും കാണണമെന്നില്ല. പിന്നീട് തലവേദന, തലകറക്കം, ഓർമ്മക്കുറവ്, കൈകാലുകൾക്കു ബലക്കുറവ് തുടങ്ങിയവ വരാം. പ്രായമായവരിലാണ് ഇത് കൂടുതലായി കാണുന്നത്.

എങ്ങനെ കണ്ടെത്താം

രോഗലക്ഷണങ്ങൾ അനുസരിച്ച് സിടി സ്കാനോ എംആർഐയോ ആണ് പ്രധാന പരിശോധന. തലയ്ക്കു ക്ഷതമേറ്റ അടിയന്തര ഘട്ടങ്ങളിൽ വേഗത്തിൽ ചെയ്യാവുന്ന സിടി സ്കാൻ ആണ് ആദ്യം ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇതിലൂടെ രക്തം കെട്ടിനിൽക്കുന്നതിന്റെ അളവും തലച്ചോറിനുണ്ടായ സമ്മർദ്ദവും ഗുരുതരാവസ്ഥയും കൃത്യമായി അറിയാനാകും.

സിടി സ്കാൻഅടിയന്തര ഘട്ടത്തിൽ വേഗത്തിൽ രക്തസ്രാവം കണ്ടെത്താൻ.
എംആർഐചെറിയതോ പഴയതോ ആയ രക്തസ്രാവങ്ങളും തലച്ചോറിന്റെ വിശദമായ ചിത്രവും ലഭിക്കാൻ.

ചികിത്സ എന്താണ്

രക്തസ്രാവത്തിന്റെ അളവും ഗുരുതരാവസ്ഥയും അനുസരിച്ചാണ് ചികിത്സ തീരുമാനിക്കുന്നത്. ചെറിയ രക്തസ്രാവങ്ങൾ ചിലപ്പോൾ സൂക്ഷ്മ നിരീക്ഷണത്തിലൂടെയും മരുന്നിലൂടെയും കൈകാര്യം ചെയ്യാം. എന്നാൽ സമ്മർദ്ദം കൂട്ടുന്ന വലിയ രക്തസ്രാവങ്ങൾക്ക് ശസ്ത്രക്രിയ വേണ്ടിവരും.

അക്യൂട്ട് എസ്ഡിഎച്ച്: സമ്മർദ്ദമുണ്ടാക്കുന്ന വലിയ രക്തസ്രാവം എത്രയും വേഗം ശസ്ത്രക്രിയയിലൂടെ നീക്കണം. തലയോട്ടിയുടെ ഒരു ഭാഗം തുറന്ന്, തലച്ചോറിന്റെ പാടയായ ഡ്യൂറ തുറന്ന് രക്തം നീക്കുന്നു. തലച്ചോറിൽ നീരു കൂടുതലുള്ള കേസുകളിൽ തലയോട്ടിയുടെ ആ ഭാഗം താൽക്കാലികമായി മാറ്റിവെക്കുന്ന ഡികംപ്രസ്സീവ് ക്രെനിയെക്ടമി ചെയ്യേണ്ടിവരാം. നീരു കുറഞ്ഞ ശേഷം ആ എല്ലിൻ ഭാഗം തിരികെ വെക്കുന്നു.

ക്രോണിക് എസ്ഡിഎച്ച്: സാധാരണ ആ ഭാഗം മരവിപ്പിച്ച ശേഷം തലയോട്ടിയിൽ ഒരു ചെറിയ ദ്വാരമുണ്ടാക്കി (കീഹോൾ) കെട്ടിനിൽക്കുന്ന രക്തം ഒഴുക്കി നീക്കുന്നു. പലപ്പോഴും ബാക്കി രക്തം പുറത്തുപോകാൻ ഒരു ഡ്രെയിനേജ് ട്യൂബ് കൂടി വെക്കാറുണ്ട്.

ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്കു ശേഷം

രോഗി അബോധാവസ്ഥയിലാണെങ്കിൽ ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്കു ശേഷം വെന്റിലേറ്ററിൽ തുടരേണ്ടിവരും. തലയിലെ നീരു കുറയാനും തലച്ചോറിന് കൃത്യമായി ഓക്സിജൻ കിട്ടാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു. തുടർന്നെടുക്കുന്ന സിടി സ്കാനുകളിൽ നീരു കുറഞ്ഞുവരുന്നതു കണ്ടാൽ പതുക്കെ വെന്റിലേറ്ററിൽനിന്ന് മാറ്റാം. ദീർഘകാലം അബോധാവസ്ഥയിൽ തുടരുന്ന രോഗികൾക്ക് തൊണ്ടയിലൂടെ ശ്വാസം ഉറപ്പാക്കുന്ന ട്രക്കിയോസ്റ്റമി ട്യൂബ് ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം.

ചികിത്സയ്ക്കു ശേഷമുള്ള അവസ്ഥ

രക്തസ്രാവത്തിന്റെ ഗുരുതരാവസ്ഥ, തലച്ചോറിനുണ്ടായ ക്ഷതത്തിന്റെ അളവ്, രോഗിയുടെ പ്രായം എന്നിവയാണ് സുഖം പ്രാപിക്കാനുള്ള സാധ്യത നിർണയിക്കുന്നത്. ഗുരുതരാവസ്ഥയിലുള്ള രോഗികളിൽ പകുതിയോളം പേർ ജീവിതത്തിലേക്കു തിരിച്ചുവരാറുണ്ട്. ചെറുപ്പക്കാർ പ്രായമായവരെക്കാൾ വേഗം സുഖം പ്രാപിക്കുന്നതായി കണ്ടിട്ടുണ്ട്.

സുഖം പ്രാപിക്കുന്ന ഘട്ടത്തിൽ ഫിസിയോതെറാപ്പി, ഒക്യുപേഷണൽ തെറാപ്പി, സ്പീച്ച് തെറാപ്പി എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന ന്യൂറോ റീഹാബിലിറ്റേഷൻ പലപ്പോഴും ആവശ്യമായി വരും. ഇത് കൈകാലുകളുടെ ചലനശേഷിയും സംസാരവും ദൈനംദിന കാര്യങ്ങൾ സ്വയം ചെയ്യാനുള്ള കഴിവും തിരികെ നേടാൻ സഹായിക്കുന്നു.

എപ്പോൾ ചികിത്സ തേടണം

തലയ്ക്കു ക്ഷതമേറ്റ ശേഷം താഴെപ്പറയുന്ന ലക്ഷണങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലും കണ്ടാൽ ഉടൻ സിടി സ്കാൻ എടുത്ത് വിദഗ്ധ ചികിത്സ തേടണം.

  • ബോധക്ഷയം അല്ലെങ്കിൽ ബോധക്കുറവ്
  • ശക്തമായ, കുറയാത്ത തലവേദന
  • ആവർത്തിച്ചുള്ള ഛർദ്ദിയോ മനംമറിച്ചിലോ
  • സംസാരത്തിലെ കുഴച്ചിൽ അല്ലെങ്കിൽ കൺഫ്യൂഷൻ
  • കൈകാലുകൾക്കു തളർച്ചയോ ബലക്കുറവോ
  • ബാലൻസ് നഷ്ടപ്പെടൽ, നടക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ട്
  • ഒന്നിനെ രണ്ടായി കാണൽ
  • അപസ്മാരം (ഫിറ്റ്സ്)

പ്രായമായവരിലും രക്തം നേർപ്പിക്കുന്ന മരുന്നു കഴിക്കുന്നവരിലും ചെറിയ ക്ഷതങ്ങൾ പോലും ഗുരുതരമായേക്കാം. അതിനാൽ ഇവരിൽ കൂടുതൽ ജാഗ്രത വേണം.

മാർ സ്ലീവാ മെഡിസിറ്റി പാലാ — ന്യൂറോ സർജറി ആൻഡ് സ്പൈൻ സർജറി

തലയ്ക്കേറ്റ ക്ഷതം, തലച്ചോറിലെ രക്തസ്രാവം, ന്യൂറോ അടിയന്തരാവസ്ഥകൾ എന്നിവയ്ക്ക് 24×7 വിദഗ്ധ ചികിത്സ.

04822 359 900 / 354 900

പതിവ് ചോദ്യങ്ങൾ

സബ്‍ഡ്യൂറൽ ഹെമറാജ് എപ്പോഴും ശസ്ത്രക്രിയ വേണ്ട അവസ്ഥയാണോ?
അല്ല. ചെറിയ രക്തസ്രാവങ്ങളും തലച്ചോറിൽ കാര്യമായ സമ്മർദ്ദമുണ്ടാക്കാത്തവയും സൂക്ഷ്മ നിരീക്ഷണത്തിലൂടെയും മരുന്നിലൂടെയും കൈകാര്യം ചെയ്യാം. സമ്മർദ്ദം കൂട്ടുന്ന വലിയ രക്തസ്രാവങ്ങൾക്കാണ് ശസ്ത്രക്രിയ വേണ്ടിവരുന്നത്. ഏതു വഴി വേണമെന്ന് സ്കാൻ ഫലവും രോഗിയുടെ അവസ്ഥയും നോക്കിയാണ് ന്യൂറോ സർജൻ തീരുമാനിക്കുന്നത്.
ക്രോണിക് എസ്ഡിഎച്ച് ആദ്യ സ്കാനിൽ കാണാത്തത് എന്തുകൊണ്ട്?
ക്രോണിക് എസ്ഡിഎച്ചിൽ രക്തസ്രാവം വളരെ പതുക്കെയാണ് കെട്ടിനിൽക്കുന്നത്. അപകടം നടന്ന ഉടനെ എടുക്കുന്ന സ്കാനിൽ അളവ് കുറവായതിനാൽ പ്രത്യേകിച്ച് ഒന്നും കാണണമെന്നില്ല. ആഴ്ചകളോ മാസങ്ങളോ കഴിഞ്ഞ് ലക്ഷണങ്ങൾ വരുമ്പോൾ എടുക്കുന്ന സ്കാനിലാണ് ഇത് വ്യക്തമാകുന്നത്. അതുകൊണ്ട് പ്രായമായവരിൽ പുതിയ തലവേദനയോ ഓർമ്മക്കുറവോ വന്നാൽ വീണ്ടും പരിശോധിക്കേണ്ടത് പ്രധാനമാണ്.
ഡികംപ്രസ്സീവ് ക്രെനിയെക്ടമിക്കു ശേഷം എടുത്തുമാറ്റിയ എല്ല് തിരികെ വെക്കുമോ?
അതെ. തലച്ചോറിലെ നീരു കുറയാൻ വേണ്ടിയാണ് തലയോട്ടിയുടെ ആ ഭാഗം താൽക്കാലികമായി മാറ്റിവെക്കുന്നത്. രോഗി സ്ഥിരപ്പെട്ട് നീരു കുറഞ്ഞ ശേഷം, സാധാരണ ഏതാനും ആഴ്ചകൾക്കോ മാസങ്ങൾക്കോ ശേഷം, ആ എല്ലിൻ ഭാഗം തിരികെ വെക്കുന്ന ക്രെനിയോപ്ലാസ്റ്റി ചെയ്യുന്നു.
രക്തം നേർപ്പിക്കുന്ന മരുന്നു കഴിക്കുന്നവർ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കണോ?
വേണം. രക്തം നേർപ്പിക്കുന്ന മരുന്നു കഴിക്കുന്നവരിലും പ്രായമായവരിലും ചെറിയ ക്ഷതം പോലും വലിയ രക്തസ്രാവമായി മാറാം. ഇവർക്ക് തലയ്ക്ക് ഇടിയേറ്റാൽ ലക്ഷണങ്ങൾ ഇല്ലെങ്കിലും ഒരു ഡോക്ടറെ കാണുന്നതും ആവശ്യമെങ്കിൽ സ്കാൻ എടുക്കുന്നതും സുരക്ഷിതമാണ്.
ചികിത്സയ്ക്കു ശേഷം പൂർണമായി സുഖം പ്രാപിക്കാനാകുമോ?
രക്തസ്രാവത്തിന്റെ ഗുരുതരാവസ്ഥ, തലച്ചോറിനുണ്ടായ ക്ഷതം, പ്രായം എന്നിവയെ ആശ്രയിച്ചാണ് ഇത്. നേരത്തേ ചികിത്സ കിട്ടിയവരും ചെറുപ്പക്കാരും വേഗം സുഖം പ്രാപിക്കുന്നു. ന്യൂറോ റീഹാബിലിറ്റേഷൻ ചലനശേഷിയും സംസാരവും ദൈനംദിന കഴിവുകളും തിരികെ നേടാൻ വലിയ പങ്കുവഹിക്കുന്നു.

ഈ ലേഖനം പൊതുവായ ആരോഗ്യ അവബോധത്തിനു വേണ്ടിയുള്ളതാണ്. ഇത് ഒരു ഡോക്ടറുടെ നേരിട്ടുള്ള പരിശോധനയ്ക്കോ ചികിത്സയ്ക്കോ പകരമാകില്ല. തലയ്ക്കു ക്ഷതമേറ്റാലോ മേൽപ്പറഞ്ഞ ലക്ഷണങ്ങൾ കണ്ടാലോ ഉടൻ വിദഗ്ധ ചികിത്സ തേടുക.

Dr. Sareesh Kumar M K

Dr. Sareesh Kumar M K

Senior Consultant and Head - Neurosurgery & Spine Surgery
MBBS, MS , MCh (Neurosurgery)

Affordable Treatment

Affordable Treatment

We provide the most affordable treatment in the health sector.

Holistic Care

Holistic Care

Full-fledged Modern medicine, Ayurveda and Homoeopathy under one roof

Critical Medical Care

Critical Medical Care

Critical medical care for people who have life-threatening injuries and illnesses.